Ուրբաթ, 07 հոկտեմբերի, 2022 թ.
|
Ստեփանակերտում`   +17 °C

Քարայրային Անիի գաղտնիքները

Քարայրային Անիի գաղտնիքները
192
Չորեքշաբթի, 07 սեպտեմբերի, 2022 թ., 22:30

Բոլորը, դեռ դպրոցական դասագրքերից, լավ գիտեն Անի մայրաքաղաքի հռչակի, բազմաթիվ ճարտարապետական գոհարների, առևտրական ու մշակութային խոշոր կապերի մասին: Սակայն քչերը գիտեն, որ մի քանի կողմից խոր ձորակներով շրջապատված Անին ունեցել է նաև քարայրային բնակատեղիներ, որոնք օգտագործվել են մարդկանց կողմից՝ որպես ապրելավայր։ Այդ քարայրներում կային կրկնահարկ և եռահարկ բնակարաններ, ընդարձակ սրահներ, եկեղեցիներ, պահեստներ, խանութներ, տապանատներ, երկար ձգվող թունելներ: Անիի քարայրների ուսումնասիրությունն սկսվել է դեռ 20-րդ դարի սկզբներին, սակայն այսօր էլ շատ քիչ բան է հայտնի այդ համալիրների մասին, քանի որ անուշադրության են մատնված, սակայն դեռ 20-րդ դարի սկզբին այստեղ մի շարք ուշագրավ բացահայտումներ են կատարվել: Օրինակ, այս քարայրներից մեկում հայտնբերվել է Զաքարյանների օրոք Անիի մեծահարուստ իշխաններից մեկի՝ Տիգրան Հոնենցի տոհմական տապանատունը և եկեղեցին, վերջինս հատկապես ուշագրավ է իր որմնանկարներով: Թեև ժամանակի ընթացքում տապանատան գերեզմանները կողոպտվել են, սակայն, բարեբախտաբար, պահպանվել էր մի փոքրիկ աղջկա գերեզման, որը պեղվել է 1907թ-ին և այնտեղից գտնվել է աղջնակի մետաքսե, ոսկեթելով ասեղնագործված գեղեցիկ զգեստ, նուրբ շղարշով գլխաշոր՝ առյուծի և կորյունի ասեղնագործ պատկերով և թռչնապատկերներով զարդարուն բարձ: Ի դեպ, այս զգեստը ցուցադրվում է Հայաստանի Պատմության Թանգարանում:
Անիի քարայրների մեջ ուշագրավ են հատկապես աղավնատները։

Անիի քարայրների աղավնատները
Անիի քարայրների աղավնատները
Նման աղավնատներ հայտնաբերվել են ինչպես Անիի քարայրային բնակավայրում, այնպես էլ մի շարք այլ հարևան երկրներում, օրինակ, Վրաստանում, Պարսկաստանում և այլն։ Հայտնի է, որ դեռ հին ժամանակներից, մարդիկ աղավնիներ են բուծել տարբեր նպատակներով (փոստային, մսացու և այլն): Հետաքրքիր է, որ անգամ հողագործության համար էին օգատգործվում աղավնիները, նրանց ծերտը կիրառվում էր՝ որպես պարարտանյութ:
Անիի քարայրների աղավնատները
Անիի քարայրների աղավնատները

Տեսագրության մեջ Անիի Ծաղկոցաձորի աղավնատներից մեկն է՝ դժվարամատչելի ու բարձր քարայրում փորված: