Հայտնաբերվել է գերսառեցված հեղուկի նոր վիճակ․ ACS Nano

4020

Կիրակի, 14 դեկտեմբերի, 2025 թ., 16:20

Հետազոտողների միջազգային խումբը հայտնաբերել է, որ հեղուկ մետաղի որոշ ատոմներ կարող են անշարժ մնալ նույնիսկ չափազանց բարձր ջերմաստիճաններում: Այս անսպասելի վարքագիծը պարզվում է, որ նյութի անսովոր վիճակի՝ այսպես կոչված «թակարդված» գերսառեցված հեղուկի առաջացման բանալին է: Ուսումնասիրությունը հրապարակվել է ACS Nano ամսագրում։

Հեղուկների ավանդական պատկերը ենթադրում է, որ դրանց ատոմները շարժվում են անկանոն կերպով՝ անընդհատ բախվելով և դիրքերը փոխելով: Սակայն Նոթինգհեմի և Ուլմի համալսարանների գիտնականները ցույց են տվել, որ որոշ ատոմներ ընդհանրապես չեն մասնակցում այս քաոսային շարժմանը: Նրանք մնում են անշարժ այն մակերեսային անհարթությունների վրա, որոնց վրա գտնվում է հալված մետաղը, և կարող են ամբողջովին փոխել դրա բյուրեղացման գործընթացը։

Փորձերը իրականացվել են SALVE թափանցող էլեկտրոնային մանրադիտակի օգնությամբ՝ եզակի մի սարք, որը հնարավորություն է տալիս իրական ժամանակում հետևել առանձին ատոմների վարքագծին։ Գերբարակ գրաֆենի շերտի վրա հետազոտողները տեղադրել են պլատինի, ոսկու և պալադիումի նանոմասնիկներ, տաքացրել դրանք մինչև հալման աստիճան և հետևել ատոմների շարժին։ Նրանց մեծ մասը վարել է կանխատեսելիվարքագիծ, սակայն մի հատվածը անսպասելիորեն մնացել է անշարժ՝ չնայած բարձր ջերմաստիճանին։