«Տարածքային անհավասար զարգացումը մնում է ՀՀ սոցիալ-տնտեսական ամենախորքային խնդիրներից մեկը». Մհեր Մելքոնյան
96
Այսօր, 18:30
ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Մհեր Մելքոնյանի ֆեյսբուքյան գրառումը. «Տարածքային անհավասար զարգացումը շարունակում է մնալ Հայաստանի Հանրապետության սոցիալ-տնտեսական ամենախորքային խնդիրներից մեկը։ Տասնամյակներ շարունակ մի շարք համայնքներ, ունենալով ակնհայտ տնտեսական, մշակութային և բնական ներուժ, դուրս են մնացել պետական զարգացման ռազմավարությունների իրական ուշադրությունից։ Արթիկի համայնքը դրանցից մեկն է։ 21-րդ դարում տուրիզմն այլևս չի սահմանափակվում միայն ժամանցով։ Այն տնտեսական աճի, աշխատատեղերի ստեղծման, համայնքների ինքնաբավության և ազգային մշակութային ժառանգության պահպանման կարևորագույն գործիք է։ Արթիկ համայնքն ունի բոլոր նախադրյալները՝ դառնալու տարածաշրջանային տուրիստական կենտրոն, սակայն այդ ներուժը տարիներ շարունակ անտեսվել է կամ օգտագործվել է հատվածական և չհամակարգված մոտեցմամբ։ Այսօր, երբ Հայաստանը կանգնած է սոցիալ-տնտեսական և ժողովրդագրական լուրջ մարտահրավերների առաջ, Արթիկի տուրիզմի զարգացումը պետք է դիտարկել ոչ թե որպես երկրորդական ուղղություն, այլ որպես նպատակային պետական քաղաքականության բաղկացուցիչ մաս։ Արթիկի համայնքն առանձնանում է մի շարք գործոններով, որոնք այն դարձնում են տուրիզմի զարգացման համար բնականորեն նպաստավոր տարածք․ -Պատմամշակութային ժառանգություն – համայնքում և հարակից բնակավայրերում կան պատմական եկեղեցիներ, հուշարձաններ, քարե կառույցներ և ճարտարապետական արժեքներ, որոնք կարող են ներառվել մշակութային տուրիստական երթուղիներում։ -Բնական միջավայր – լեռնային ռելիեֆը, մաքուր օդը և բաց տարածքները նպաստավոր են էկո-տուրիզմի, քայլարշավների և առողջարանային ուղղությունների զարգացման համար։ -Ավանդույթներ և համայնքային կյանք – գյուղական կենցաղը, տեղական խոհանոցը և արհեստները հնարավորություն են տալիս զարգացնելու գյուղական և փորձառական տուրիզմ։ Այս բոլոր բաղադրիչները միասին կարող են ձևավորել բազմազան և մրցունակ տուրիստական առաջարկ։ Չնայած վերոնշյալ ներուժին, համայնքի տուրիզմը մինչ օրս գտնվում է թերզարգացած վիճակում՝ մի շարք համակարգային խնդիրների պատճառով․ -Ենթակառուցվածքների անբավարար զարգացում Ճանապարհների, հասարակական տրանսպորտի, նշագրումների և զբոսաշրջային տեղեկատվական կենտրոնների բացակայությունը սահմանափակում է այցելուների հոսքը։ -Հյուրընկալության և ծառայությունների պակաս Համայնքում քիչ են հյուրատները, սննդի կետերը և զբոսաշրջային ծառայությունները, ինչը նվազեցնում է այցելուների մնալու տևողությունը։ -Ռազմավարության և համակարգման բացակայություն Չկա համայնքային կամ պետական մակարդակով մշակված հստակ ծրագիր, որը կկապի տուրիզմը տնտեսական զարգացման, զբաղվածության և ներդրումների հետ։ -Տեսանելիության և մարքեթինգի խնդիր Արթիկը գրեթե բացակայում է միջազգային և նույնիսկ ներքին զբոսաշրջային հարթակներում։ Արթիկ համայնքի տուրիզմի զարգացումը պահանջում է համակարգված և փուլային մոտեցում․ -Պետական և համայնքային ներդրումներ ենթակառուցվածքներում Անհրաժեշտ է առաջնահերթորեն բարելավել ճանապարհները, ստեղծել տեղեկատվական կենտրոններ և ապահովել տուրիստական երթուղիների նշագրում։ -Փոքր և միջին բիզնեսի խթանում Պետք է խրախուսել հյուրատների, ընտանեկան բիզնեսների, տեղական արտադրանքի և գաստրոնոմիկ նախաձեռնությունների ստեղծումը՝ հարկային և վարկային գործիքներով։ -Էկո, մշակութային և գյուղական տուրիզմի համադրում Արթիկը կարող է առաջարկել ոչ թե զանգվածային, այլ որակյալ և կայուն տուրիզմ՝ հիմնված բնության և մշակույթի պահպանման վրա։ -Մարքեթինգ և բրենդավորում Համայնքը պետք է ունենա իր հստակ զբոսաշրջային ինքնությունը և ներկայություն թվային հարթակներում՝ համագործակցելով տուրօպերատորների և միջազգային ծրագրերի հետ։ Համայնքային տուրիզմի զարգացումը կարող է դառնալ ոչ միայն տեղական տնտեսական աճի, այլև ամբողջ տարածաշրջանի սոցիալական կայունության կարևոր գործոն։ Սա հնարավորություն է ստեղծելու նոր աշխատատեղեր, նվազեցնելու արտագաղթը, ակտիվացնելու երիտասարդությանը և պահպանելու մշակութային ժառանգությունը։ Պետության, համայնքի և մասնավոր հատվածի համատեղ ու պատասխանատու քաղաքականության դեպքում Արթիկը կարող է վերածվել զարգացման օրինակելի մոդելի՝ ցույց տալով, որ ճիշտ ռազմավարությամբ համայնքները կարող են դառնալ տնտեսական և մշակութային կենսունակ կենտրոններ»:
