Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև բանտարկյալների փոխանակումը․ ընդհանրացում

Նախորդ շաբաթ տեղի ունեցավ Ռուսաստանի ու Ուկրաինայի բանտարկյալների փոխանակման մարդասիրական նախաձեռնությունը, որն ստացել է 35-ը՝ 35-ի դիմաց անվանումը։ 35 մարդ վերադարձավ Կիև, ևս այդքանը՝ Մոսկվա։ Փոխանակման գործընթացը սկսվեց վաղ առավոտյան, երբ Ուկրաինայի քաղաքացիներով մի քանի ավտոբուս «Լեֆորտովո» բանտից շարժվեց դեպի Մոսկվայի «Վնուկովո» օդանավակայան: Մինչդեռ Ուկրաինայում ձերբակալված ռուսաստանցիները տեղափոխվեցին Ուկրաինայի «Բարիսպոլ» օդանավակայան։
Ռուսական Ту-204 ինքնաթիռը հատուկ չվերթով ժամանեց Կիևի «Բորիսպոլ» օդանավակայան, իսկ ուկրաինական Ан-148 սպասում էր Մոսկվայի «Վնուկովո» օդանավակայանում: Ինքնաթիռների թռիչքի մեկնարկը եղավ միաժամանակ: Կիևի «Բորիսպոլ» օդանավակայանում բանտարկյալներին դիմավորեց անձամբ Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին, այստեղ էին նաև լրագրողները և բանտարկյալների հարազատները։
Ռուսական կողմը ընդհանրապես չհրապարակեց բանտարկյալների անունները, միայն հաղորդվեց ՌԻԱ «Նովոստի» գործակալության ղեկավար Կիրիլ Վիշինսկու մասին։ ՌԴ մամուլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովը հայտարարեց, որ ռուսաստանցիների ցուցակն ավելի ուշ կհրապարակվի։ Ռուսական կողմը միայն հայտնեց մալայզիական «Բոինգ»-ի կործանման գործի հիմնական վկաներից մեկի՝ Վլադիմիր Ցեմախի և ռուսաստանցի լրագրող Կիրիլ Վիշինսկու անունները։ Ուկրաինա վերադարձածների թվում են նաև ռեժիսոր Օլեգ Սենցովը, լրագրող Ռոման Սուսչենկոն և 24 նավաստիներ, ովքեր ձերբակալվել էին անցյալ տարի Ղրիմի ափերին տեղի ունեցած միջադեպից հետո: Ըստ աղբյուրի՝ 11 ազատ արձակված ուկրաինացիներ նախկինում ներում են ստացել ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի կողմից։ Ուկրաինա վերադարձած 16 նավաստիներին նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին ներում շնորհեց, այդ թվում երեք կանանց։ Միջազգային հանրության անրադարձն, ընդհանուր առմամբ, դրական գնահատվեց։ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հենց նույն օրը շնորհավորեց ՌԴ-ին և Ուկրաինային՝ բանտարկյալների փոխանակման կապակցությամբ և հույս հայտնեց, որ այս իրադարձությունը կդառնա ապագա խաղաղության խթանը:

Գերմանիայի կանցլեր Անգելա Մերկելը նույնպես ողջունեց բանտարկյալների փոխանակումը, ինչի մասին հայտարարեց Գերմանիայի կառավարության ներկայացուցիչ Ստեֆեն Սայբերտը: «Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև բանտարկյալների այս վերջին փոխանակումը հույսի նշան է»,- գրեց Սայբերտը՝ Twitter միկրոբլոգի իր էջում:

Ողջույնի խոսքեր հնչեցին նաև Փարիզից՝ Եվրախորհրդի նախագահ Դոնալդ Տուսկից, Եվրոպայի խորհրդի գլխավոր քարտուղար Թորբյորն Յագլանդից: Փոխանակմանը կողմ արտահայտվեցին նաև Չեխիայի, Լեհաստանի, Էստոնիայի, Լիտվայի և Ավստրիայի դիվանագետները:

Նիդեռլանդների իշխանություններն ափսոսանք հայտնեցին, որ Ռուսաստանն արտահանձնվեց Վլադիմիր Ցեմախին, ով Դոնբասի ուղղությամբ վթարված մալազիական Boeing-ի գործով անցնող վկան է, իսկ ինքնաթիռի ուղևորների մեծ մասը Նիդեռլանդների քաղաքացիներ էին: Ավելի ուշ, հոլանդական NOS հեռուստաընկերությունը հաղորդեց, որ Նիդեռլանդների գլխավոր դատախազը Ռուսաստանից խնդրել է արտահանձնել Վլադիմիր Ցեմախին: Վլադիմիր Ցեմախը կապված է 2014-ին Ուկրաինայի արևելքում «Մալայզիական ավիաուղիներ»-ի MH17 չվերթի օդանավի կործանման հետ, օդանավում կար 298 մարդ էր, նրանք բոլորը զոհվեցին։

Ինչպես ռուսական, այնպես էլ ուկրաինական կողմը փոխանակումը հաջողությամբ ավարտվելուց հետո հասկանում են, որ անհրաժեշտ է առաջ շարժվել և շարունակել բանակցությունները, այդպիսին մեկնաբանություններով հանդես եկան երկու երկրների քաղաքական ներկայացուցիչները։ Օդանավակայանում Զելենսկին հայտարարեց, որ սա առաջին փուլի ավարտն է։ «Պետք է փաստեմ, որ ես և ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինն արեցինք ամեն ինչ, ինչ խոստացել ենք, և չենք խախտել մեր պայմանավորվածությունները»,- հայտարարեց նա օդանավակայանում։ Զելենսկին հավելեց, որ մոտ ժամանակներում տեղի կունենա «նորմանդյան ձևաչափով» նոր հանդիպումը և կողմերը կքննարկեն պատերազմն ավարտելու քայլերը։ Ինչպես հաղորդում է Интерфакс-ը, սեպտեմբերի 18-ին կկայանա նոր հանդիպում, որտեղ կքննարկի Կիևի և Դոնբասի միջև բանտարկյալների փոխանակման հեռանկարը, այս անգամ «200-ը՝ 70-ի» դիմաց: