«Սահմանափակելով շտապօգնության ֆունկցիաները՝ պարտավոր են ստեղծել «հերթապահ պոլիկլինիկաներ»․ Հրայր Կամենդատյան

Տնտեսագետ Հրայր Կամենդատյանի ֆեյսբուքյան գրառումը․ «Վերացնելու ենք շտապ օգնության կանչի վճարովի սահմանափակումը։ Սոցիալական ծրագիր 7/87։ Ապահովագրության նոր համակարգով նախատեսել են, որ մեկ մարդու հաշվարկով տարեկան կանչերը դառնալու են վճարովի և պնդում են, որ դա պոլիկլինիկական ծառայություն պետք լինի։
Եթե պոլիկլինիկան փակվում է ժամը 18:00-ին, իսկ մարդու վիճակը վատանում է գիշերը ժամը 03:00-ին, «դիմեք ձեր թերապևտին» հորդորը դառնում է անիմաստ և նույնիսկ վիրավորական։
Եկեք սթափ և քննադատաբար վերլուծենք այս իրավիճակը՝ առանց ավելորդ մեղմացումների.
1. Համակարգային բացը (Գիշերային վակուում)
Առողջապահական համակարգը փորձում է տարանջատել «հրատապը» «ոչ հրատապից», բայց հաշվի չի առնում, որ ոչ հրատապ վիճակը (օրինակ՝ բարձր ջերմություն կամ սուր ցավ) գիշերվա կեսին քաղաքացու համար դառնում է հրատապ, քանի որ այլընտրանք չկա։
* Քննադատություն. Եթե պետությունը սահմանափակում է շտապօգնության ֆունկցիաները, նա պարտավոր է ստեղծել «հերթապահ պոլիկլինիկաներ» կամ 24/7 գործող առաջնային օգնության կետեր։ Առանց դրանց՝ կանչերը վճարովի դարձնելը նմանվում է մարդուն անելանելի վիճակի մեջ դնելուն։
2. «Ութերորդ կանչի» տրամաբանության սխալը
Եթե նույնիսկ ընդունենք, որ կան «չարաշահողներ», ովքեր ամեն օր զանգում են, ապա 8-րդ կանչից հետո վճար սահմանելը պատժիչ մեթոդ է, ոչ թե բժշկական լուծում։
* Քննադատություն. Եթե մարդը 8 անգամ զանգել է, նշանակում է նրա հարցը պոլիկլինիկան չի լուծել։ Մարդիկ հաճույքի համար շտապօգնություն չեն կանչում։ Սա ցույց է տալիս, որ առաջնային օգնության օղակը (թերապևտները) թերի է աշխատում, և քաղաքացին ստիպված «գրոհում է» 1-03-ը։
3. Սոցիալական անարդարություն
Վճարովի ծառայությունը միշտ հարվածում է սոցիալապես անապահով խավին։
* Քննադատություն. Ունևոր մարդը կվճարի այդ գումարը կամ կդիմի մասնավոր կլինիկա։ Իսկ թոշակառուն, ով ունի քրոնիկ հիվանդություն և գիշերը վատացել է, կկանգնի երկընտրանքի առաջ՝ զանգե՞լ և վճարել սուղ միջոցներից, թե՞ դիմանալ մինչև առավոտ՝ կյանքը վտանգի ենթարկելով։ Սա հենց այն «անմարդկային» կողմն է, որի մասին մենք նշեցինք։
4. Ռիսկերը պետության համար
Երբ մարդիկ վախենում են զանգել շտապօգնություն գումարի պատճառով, նրանք հիվանդությունը «ոտքի վրա են տանում»։
* Արդյունքը. Թեթև խնդիրը վերածվում է բարդացած դեպքի, որի հիվանդանոցային բուժումը պետության վրա ավելի թանկ է նստում, քան մեկ կանչի սպասարկումը։
Ամփոփելով. Բարեփոխումը, որը միայն սահմանափակում է և չի առաջարկում գործող այլընտրանք (օրինակ՝ գիշերային հերթապահ թերապևտ), կիսատ է և խնդրահարույց։ Շտապօգնությունը չպետք է լինի բյուջե լցնելու միջոց, այն պետք է լինի անվտանգության վերջին հույսը»։