Երեքշաբթի, 24 մարտի, 2026 թ.
|
Ստեփանակերտում`   +8 °C

Կարճ տեսանյութերը հանգեցնում են թվային լոբոտոմիայի

Կարճ տեսանյութերը հանգեցնում են թվային լոբոտոմիայի
162
Երեկ, 22:39

Ուշադրության կենտրոնացման կորուստը և երկար տեքստերի վրա կենտրոնանալու անկարողությունը միշտ չէ, որ կապված են ուշադրության դեֆիցիտի և հիպերակտիվության համախտանիշի (ՈՒԴՀՀ) կամ վաղ ճանաչողական խանգարումների հետ։ Ինչպես «ՌԻԱ Նովոստի»-ին ասել է հոգեբան Օլգա Կուրևան, դեպքերի մեծ մասում դա հետևանք է կամավոր թվային լոբոտոմիայի՝ սոցիալական ցանցերում կարճ տեսանյութերի կանոնավոր օգտագործման, ինչպես նաև նորությունների անընդհատ թերթման:

Նրա խոսքով՝ նման ձևաչափերը կախվածություն են ստեղծում արագ դոֆամինային խթաններից։ Օգտատերերը սովորում են կարճ, վառ տեսողական խթաններին, ինչը աստիճանաբար նվազեցնում է նրանց՝ ուշադրություն կենտրոնացնելու ունակությունը։ Արդյունքում, ուղեղը սկսում է աշխատել արագ արձագանքման ռեժիմով, ինչը բարդ վերլուծական աշխատանքը դարձնում է ավելի ու ավելի դժվար։

Նեյրոֆիզիոլոգիական տեսանկյունից սա կապված է նախաճակատային կեղևի՝ ուղեղի այն հատվածի գործունեության փոփոխությունների հետ, որը պատասխանատու է կայուն ուշադրության և բարդ համակարգային վերլուծության համար։ Սթրեսի բացակայության դեպքում համապատասխան նեյրոնային կապերը թուլանում են՝ տեղը զիջելով ավելի պարզ ռեակցիաներին։

Մասնագետը ընդգծում է, որ նման փոփոխությունները չեն կարող համարվել լիարժեք հիվանդություն։ «Ոչ մի նոոտրոպիկ կամ հակադեպրեսանտ չի կարող վերականգնել կորցրած ճանաչողական գործառույթները առանց խիստ թվային դետոքսիկացիայի և ֆիզիոլոգիական մեկուսացման ու անտանելի ձանձրույթի միջոցով բարդ տեղեկատվության մշակմանը հարկադիր վերադարձի»,- բացատրում է Կուրևան։