«Ազգային կրթությունը ՀՀ գոյության, ինքնիշխանության և ապագայի միակ վստահելի երաշխիքն է»․ Մհեր Մելքոնյան

ԱԺ նախկին պատգամավոր Մհեր Մելքոնյանի ֆեյսբուքյան գրառումը. «ԱԶԳԱՅԻՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ՀՐԱՄԱՅԱԿԱՆԸ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԻՆՔՆԻՇԽԱՆՈՒԹՅԱՆ, ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՊԵՏԱԿԱՆԱԿԵՐՏՄԱՆ ՀԱՄԱՏԵՔՍՏՈՒՄ:
Ներկա ժամանակաշրջանի աշխարհաքաղաքական արմատական տրանսֆորմացիաները, սպառնալիքների աճը, տեղեկատվական պատերազմներն ու տեխնոլոգիական հեղափոխությունը պարտադրում են ազգային անվտանգության ավանդական հայեցակարգերի արմատական վերանայում։ Եթե նախորդ դարերում պետության սուվերենությունը չափվում էր բացառապես ռազմական ներուժով, տարածքային ծավալներով կամ բնական ռեսուրսներով, ապա արդի դարաշրջանում առանցքային գործոն է դառնում հասարակության մտավոր, ինստիտուցիոնալ և արժեհամակարգային դիմակայունությունը։ Սահմանափակ բնական ռեսուրսներ, բարդ աշխարհագրական դիրք, անվտանգային մշտական մարտահրավերներ և ժողովրդագրական խնդիրներ ունեցող պետության համար մարդկային կապիտալի որակն ու պետականամետ գիտակցությունը դառնում են գոյության, ինքնապաշտպանության և ինքնիշխանության առաջնային երաշխիքները։ Հայաստանի Հանրապետության ներկայիս պատմական փուլում ազգային կրթական համակարգը դադարում է լինել լոկ սոցիալ-մշակութային ոլորտ կամ կրթական ծառայությունների մատուցման հարթակ։ Այն վերածվում է ռազմավարական գերակայության, պետականության ինքնապաշտպանական համակարգի և ազգային անվտանգության անկյունաքարի։
Հիբրիդային պատերազմների, տեղեկատվական-հոգեբանական ճնշումների և պատմամշակութային կեղծարարությունների դարաշրջանում ազգային ինքնության պաշտպանությունը ձեռք է բերում ուղղակի ռազմավարական չափում։ Ազգային ինքնությունը հասարակության ներքին համախմբվածության, ինքնաճանաչման և արտաքին մարտահրավերներին դիմակայելու հավաքական կամքի հիմքն է։ Հայոց լեզվի, գրականության և պատմության խորացված ու անաղարտ ուսուցումը ձևավորում է քաղաքացու աշխարհայացքային կորիզը։ Սեփական պատմական իրավունքների, մշակութային ժառանգության և պատմական փաստերի խորացված իմացությունը հասարակությանը զինում է արտաքին քարոզչական մանիպուլյացիաներին, պատմության աղավաղմանն ու ազգային ապաինդեքսավորման փորձերին դիմակայելու ունակությամբ։ Դարեր շարունակ պետականության բացակայության պայմաններում Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցին ստանձնել է ազգային ինստիտուտի, ինքնության պահպանման, կրթության, դիվանագիտության, իրավական համակարգի և համախմբման գործառույթները։ Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու պատմության ուսուցումը դպրոցական և բուհական համակարգում պետք է դիտարկվի որպես հայոց քաղաքակրթական կոդի, բարոյական արժեհամակարգի, մշակութային զարգացման և ազգային-ազատագրական պայքարի պատմության անբաժանելի մաս։ Առանց այս պատմական հիշողության յուրացման անհնար է ձևավորել ազգային-հոգևոր ամուր ողնաշար և պատմական պատասխանատվություն ունեցող քաղաքացի։
Ժամանակակից աշխարհում պետության ռազմական և տնտեսական հզորությունը պայմանավորված է գիտատեխնիկական առաջընթացով և բարձր տեխնոլոգիաների տիրապետմամբ։ Հայաստանի համար պաշտպանունակության բարձրացումն ու տնտեսական ինքնաբավությունը սերտորեն փոխկապակցված են կրթական համակարգի արդյունավետության հետ։ Բնագիտական առարկաների, ինֆորմատիկայի և մաթեմատիկայի խորացված ուսուցումը պետք է դառնա հանրակրթության առանցքը։ Տեխնիկական բարձր գրագիտությունը հիմք է ստեղծում բարձր տեխնոլոգիական ոլորտների արագացված զարգացման համար։ Բարձրագույն կրթական համակարգը պետք է ուղղակիորեն կապվի պետության պաշտպանական կարիքների հետ։ Արհեստական բանականության, կիբեռանվտանգության, անօդաչու համակարգերի, ռադիոէլեկտրոնիկայի, կիրառական ֆիզիկայի և քիմիայի ուղղություններով մասնագետների պատրաստումը պետք է իրականացվի պետական ռազմավարական պատվերի շրջանակներում։
Արդի հակամարտություններում տեղեկատվական տիրույթը վերածվել է հիմնական առաջնագծերից մեկի։ Տեղեկատվական հոսքերի վերլուծության, ապատեղեկատվության հայտնաբերման և հոգեբանական գործողություններին դիմակայելու կարողությունը դարձել է յուրաքանչյուր քաղաքացիական անվտանգության բաղադրիչ։ Կրթական համակարգը պետք է զարգացնի տեղեկատվությունը ստուգելու, փաստարկված դատողություններ անելու, պատճառահետևանքային կապերը վերլուծելու և էմոցիոնալ մանիպուլյացիաները զատելու ունակություն։ Տվյալների պաշտպանության և անհատական տեղեկատվական անվտանգության կանոնների տիրապետումը դպրոցական տարիքից նվազեցնում է հասարակության խոցելիությունը արտաքին թշնամական ազդեցություններից և հոգեբանական գործողություններից։
Հայաստանի առջև ծառացած լուրջ մարտահրավերներից է բարձրորակ մասնագետների արտահոսքը, ինչը թուլացնում է պետական ինստիտուտների և տնտեսության արդյունավետությունը։ Ազգային կրթական համակարգը պետք է ապահովի միջազգային բարձր չափանիշներին համապատասխան որակ, որպեսզի տաղանդավոր երիտասարդությունն իր մասնագիտական ու ինտելեկտուալ ապագան տեսնի Հայաստանում։ Կրթությունը պետք է ձևավորի ոչ միայն նեղ մասնագիտական հմտություններ, այլև պետականակենտրոն մտածողություն, որտեղ անհատական հաջողությունը զուգորդվում է սեփական հայրենիքի հզորացմանն ու անվտանգությանն աջակցելու գիտակցված պարտավորությամբ։
Հայաստանի կրթական համակարգի արմատական վերափոխումը ենթադրում է չորս փոխկապակցված ուղղությունների միաժամանակյա և համաչափ զարգացում։
-Առաջինը ազգային-հոգևոր հենքն է, որը ենթադրում է Հայոց լեզվի, պատմության, Հայ Եկեղեցու պատմության և մշակութային ժառանգության խորքային, անաղարտ ու պետականակենտրոն դասավանդում։
-Երկրորդը գիտատեխնիկական առաջանցիկ զարգացումն է՝ մաթեմատիկական, ինժեներական, բնագիտական և տեխնոլոգիական կրթության որակի կտրուկ բարձրացմամբ։
-Երրորդ ուղղությունը անվտանգային և տեղեկատվական մտածողությունն է, ինչը պահանջում է քննադատական մտածողության, մեդիագրագիտության և կիբեռհիգիենայի ինտեգրում ուսումնական ծրագրերում։
-Չորրորդ ուղղությունը քաղաքացիական-ռազմահայրենասիրական դաստիարակությունն է, որը սերմանում է պետականության, օրենքի հարգման և սեփական երկրի պաշտպանունակության ապահովման համար անձնական պատասխանատվություն։
21-րդ դարում ազգային կրթությունը պարզապես գիտելիքի փոխանցման կամ որակավորման շնորհման գործընթաց չէ. այն Հայաստանի Հանրապետության գոյության, ինքնիշխանության և ապագայի միակ վստահելի երաշխիքն է։ Ազգային կրթության հրամայականի իրագործումը պահանջում է պետական հետևողական քաղաքականություն, երկարաժամկետ ռազմավարական ներդրումներ և հանրային լայն համախմբում։ Միայն գիտելիքի, բարձր տեխնոլոգիաների, ազգային-հոգևոր արժեքների և ինքնության միաձուլման միջոցով է հնարավոր ձևավորել դիմակայուն հասարակություն և ուժեղ, ինքնիշխան պետություն, որն ունակ է հաղթահարելու ցանկացած աշխարհաքաղաքական մարտահրավեր»։