«Տպավորություն է՝ ամեն ինչ արվում է հնարավորինս քիչ թվով անձանց հաշմանդամություն ունեցող ճանաչելու համար»․ Ծաղիկ Վարդանյան

«Առողջություն և իրավունք» ՀԿ համահիմնադիր Ծաղիկ Վարդանյանի ֆեյսբուքյան գրառումը․ «Դեռ բուժաշխատողի անհատական լիցենզիայի վերաբերյալ օրենքի դրույթները ուժի մեջ չեն մտել, շտապում և բժիշկներին լիցենզիայից զրկելուց են խոսում:
«Անձի ֆունկցիոնալության գնահատման մասին» օրենքում լրացումներ և փոփոխություններ կատարելու մասին» օրենքի նախագիծը Ազգային Ժողովում առաջին ընթերցմամաբ արդեն ընդունվել է, դրան զուգահեռ ներկայացվել և ընդունվել է նաև «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության Օրենսգրքում փոփոխություն կատարելու մասին» օրենքի նախագիծը:
Ավելի հստակ և պարզ ներկայացնեմ.
ՀՀ կառավարիչները որոշել են ուղղիչ/պատժիչ միջոցառումների խումբ կիրառել անձի ֆունկցիոնալության գնահատման ընթացակարգերին մասանակից բուժաշխատողների, ֆունկցիոնալության գնահատման հանձնաժողովների անդամների՝ փորձագետների նկատմամբ:
Միանաշանակ է, որ անձի ֆունկցիոնալության գնահատման, հաշմանադամության, ֆունկցիոնալության սահմանափակման աստիճանին վերաբերվող ընթացակարգերը բարդացվել են, պահանջները շատ են, տպավորություն է, որ ամեն ինչ արվում է հնարավորինս քիչ թվով անձանց ճանաչել հաշմանդամություն ունեցող: Սակայն իրականում COVID-19 համավարակից, 44-օրյա պատերազմից հետո հայաստանցիների առողջական վիճակը և՛ հանրային առողջապահական առումով, և՛ անձի առողջության մասով չի կարող լինել անգամ բավարար: Մահերի բացարձակ թիվը 2023 թվականի համեմատ 2024թվականին աճել է 1263-ով կամ 5,1 %-ով, բնակչության թվի նույն ցուցանիշի պայմաններում: ՀՀ-ում լաբորատոր-ախտորոշիչ կենտրոնները սնկի պես աճում են և այդ հիմնարկները քաղաքացիների դիմելութան քիչ լինելուց չեն բողոքում, որը անուղղակի խոսում է ընդհանուր առմամբ հիվանդացության ցուցանիշի բարձրացման մասին: Իսկ ԱԱՊ օղակում հիվանդությունների վաղ հայտնաբերման և կանխարգելման աշխատանքների փոխարեն զարկ է տրված գրագրությանը, ԱՐՄԵԴ համակարգ տեղեկատվության ամենօրյա ներանցմանը և նման օֆիսային հարցերի: Տպավորություն է, որ ՀՀ քաղաքացու առողջական վիճակը ոչ մեկին հետաքրքիր չէ:
Հիվանդությունների կանխարգելման այսչափ ցածր մակարդակում, բնականաբար հաշմանդանության համար դիմելությունը մեծ է լինելու, որը շոշոփելի բեռ է պետության համար:
Այս իրավիճակում ՀՀ կառավարությունը «գտել է» հերթական զսպման գործիքը՝ տեսչական մարմինը դիտարկում է անելու և պատժելու է քաղաքացուն հաշմանդամություն «տվող» բժիշկներին, փորձագետներին: Այս անգամ տույժը կլինի բժշկին անհատական լիցենզիայից, իսկ անձի ֆունկցիոնալության գնահատման գործընթացում ներգրավված մասնագետին՝ հավաստագրից զրկելու ձևով: Իհարկե, գումարած նաև վարչարարություն՝ նախազգուշացում կամ տուգանքի նշանակում՝ սահմանված նվազագույն աշխատավարձի տարբեր չափերով:
Առաջին հայացքից, թվում է, թե խստացնում են, կարգավորում են, վերահսկում են ևայլն:
Սակայն, հաշվի առնելով, որ տեսչական մարմինը չունի բժշկական օգնության որակի վերահսկման գործիքակազմ, հասկանալի է, որ «խախտում» ասածը, որի համար պատժվելու է բուժաշխատողը լինելու է օրինակ գրագրության ժամանակային հարցեր, ոչ ճիշտ լրացրած տող ուղեգրում և այլ նման բաներ: Իրականության մեջ այս տեսակի վերաբերմունքը բերելու է ԱԱՊ բժշիշների կողմից խուսափողական վարքագծի ձևավորման, որի արդյունքում «հաշմանդամություն տվողների» մենաշնորհ է ձևավորվելու: Արդյունքում սիրելի ԲԿ-ների սիրելի բժիշկներով այս գործերը գլուխ են բերելու:
Ինչպես վերջին տարիների ռազմաբժշկական փորձաքննության՝ զինվորական ծառայության պիտանիության փորձաքննության «բարեփոխումների» արդյունքում զորակոչի ժամանակ «պիտանի չէ»-ն մի քանի անգամ «թանկացել է», հիմա էլ հաշմանդամություն ստանալն է գնում դեպի «թանկացում»:
Նիկոլ Փաշինյան, ՀՀ կառավարություն, մարզային հիվանդանոցները ԱՆ ենթակայության բերելու փոխարեն կարելի էր օրինակ՝ ՀՀ -ում բժշկասոցիալական, ռազմաբժշկական, դատաբժշկական, դատահոգեբուժական, դատաթմրաբանական, թունաքիմիական փորձաքննությունների հետ կապված մոտեցումները, գործիքները ինֆրաստրուկտուրանները իրականում բարեփոխել»։

«Ինչո՞ւ դեղատներում չկան այն դեղերը, որ ամենավատ հիվանդությունների դեպքում մարդիկ իրենց կոտորելով ձեռք են բերում»․ Հարություն Հարությունյան
29616.11.2026, 12:24
«Ավաղ, դեռ շարունակվում է յոդով վանդակների, կարագի, քացախով նասկիների կիրառումը». Արմեն Օհանյան (տեսանյութ)
62113.11.2026, 13:12
«Պետք է վստահ լինել, որ բժշկական գործիքներն անցել են պատշաճ ախտահանում և մանրէազերծում»․ Անուշ Պողոսյան (լուսանկար)
82111.11.2026, 00:42
«Փակվում են տուբերկուլոզի կաբինետները»․ Անուշ Պողոսյան (լուսանկար)
87309.11.2026, 23:36
PJ.2.1-ը ներկայում շրջանառվող COVID-19-ի հարուցիչներից է․ ՀՎԿԱԿ
85509.11.2026, 22:42
«Մի վիրավորեք բժշկական հանրույթի ինտելեկտը». Անուշ Պողոսյան
104406.11.2026, 01:06
«8,785 ՄԱՀ. իսկ ո՞վ գնահատեց COVID-19-ի դեմ Հայաստանի պայքարի արդյունավետությունը». Անուշ Պողոսյան
109005.11.2026, 01:06
Ծերության հոտը գոյություն ունի. գիտնականները բացատրել են, թե ինչու է այն առաջանում և ինչպես խուսափել
245804.11.2026, 23:31